FAİLİ BELLİ: Yüzleşme Davaları İzleme Sitesi

Başlama tarihi

01-11-2015

Bitiş tarihi

Devam ediyor

Çalışma alanı

Cezasızlık, Zorla Kaybetmeler

Web sayfası

http://failibelli.org/

Banner_FailiBelli

Faili Belli, Türkiye’nin yakın geçmişinde yaşanan ağır insan hakları ihlalleriyle ilgili mevcut davaları izlemek üzere hazırlanmıştır. Çalışma kapsamında, geçmişte devlet eliyle işlenmiş ağır ve sistematik insan hakkı ihlallerinin suç konusu olduğu davalar takip edilmekte, bu davalara ilişkin güncel bilgiler, çeşitli analiz yazıları, kaynak belgeler ve müdahale araçları yayımlanmaktadır.

Takip edilen davaların ortak özelliği, Türkiye’de 90’lı yıllarda Kürtlere karşı sistematik olarak ağır insan hakları ihlallerinde bulunan devlet görevlilerinin yargılanmasına dair kritik öneme sahip olmaları ve bu vesileyle geçmişle hesaplaşma imkânı sunmalarıdır. 90’lı yıllarla hesaplaşma gereği, bu suçlarla ilgili sorumluların yargılanmasında karşımıza çıkan “cezasızlık olgusu” ve cezasızlığın en önemli sebeplerinden “zamanaşımı sorunu” çalışmanın temel çıkış noktalarını oluşturmaktadır.

İnsanlığa karşı suç kategorisi içinde yer alan cürümlerin faillerinin yargılandığı bu davalar, şiddet yüklü geçmişimizle yüzleşmek için bir araç olarak düşünülebilir. Her ne kadar şiddet mağduru kesimlerin adalet talebinin salt ceza hukuku aracılığıyla sağlanamayacağı aşikâr olsa da, mevcut davalar üzerinden yürütülecek adalet arayışının farklı düzeylerde yüzleşme sürecine katkı sunacağına inanıyoruz.

Faili Belli, TESEV Demokratikleşme Programı’nın “İnsan Hakları Dava İzleme” alanında 2010 yılından beri gerçekleştirmekte olduğu çalışmalar kapsamında, geçmişle yargılamalar yoluyla yüzleşme ve cezasızlıkla mücadele alanındaki çalışmalarının bir ürünü olarak 2012 yılında oluşturulmuştur. Bu dönemde ilk etapta Türkiye gündemini yoğunlukla meşgul eden yedi dava, yani Ergenekon, JİTEM, Temizöz ve Diğerleri, Musa Çitil, Zirve Yayınevi Cinayeti, Musa Anter Cinayeti ve 12 Eylül Davası inceleme altına alınmıştır.

2015 yılından itibaren ise Faili Belli’nin yönetimi Hakikat Adalet Hafıza Çalışmaları Derneği (Hafıza Merkezi) tarafından üstlenilmektedir. Bu dönemde, yukarıda anılan ve devam etmekte olan davaların yanı sıra, zorla kaybetme suçuyla ilgili Yavuz Ertürk (Kulp), Nezir Tekçi,Kızıltepe JİTEM, Dargeçit JİTEM, Mete Sayar, Naim Kurt ve Ankara JİTEM Davaları hakkında da takip ve bilgi paylaşımı yapılacaktır.

Hafıza Merkezi, çatışma dönemleri ve otoriter yönetimler boyunca yaşanan hak ihlallerinin açığa çıkarılmasına ve bu süreçlerle geçiş dönemi adaleti perspektifiyle hesaplaşılmasına katkı sunmak amacıyla 2011 yılında kuruldu. Bu çerçevede ilk etapta somut bir ihlal alanı olan  “zorla kaybetmeler” üzerine yoğunlaşan Hafıza Merkezi’nin yürüttüğü faaliyetlerin önemli bir bölümü, zorla kaybetme suçunun yapısının ve işleyiş örüntülerinin ortaya çıkarılması ile bu suça bulaşmış kişi ve kurumların hesap vermesine yönelik hukuki çalışmalar üzerinedir. TESEV ve Hafıza Merkezi’nin yüzleşme davalarının takibi konusunda yürüttükleri iş birliği, Faili Belli’nin TESEV’den sonra Hafıza Merkezi’nin koordinasyonunda yaşamaya devam etmesi konusunda iki kurumun anlaşmasında etkili olmuştur.

Temennimiz,  Faili Belli’nin yıllardır birçok avukatın ve insan hakları örgütünün büyük özveri ile yürüttüğü mücadeleye destek olması ve geçmişte yaşanan şiddet olaylarının faillerinden hesap sorma talebini ve geçmişle yüzleşme konusunu kamuoyunda daha görünür hale getirmesidir. Koordinasyonu Hafıza Merkezi’nde olmakla birlikte Faili Belli bugüne dek olduğu gibi bugünden sonra da Cezasızlıkla Mücadelede Güçbirliği birleşenlerinin dayanışma ile geliştirdikleri bir platform olmaya devam edecektir.