İnsan Hakları Derneği

25/02/2015
ihd

www.ihd.org.tr

İnsan Hakları Derneği, 98 insan hakları savunucusu tarafından 17 Temmuz 1986 tarihinde kuruldu. Kurucular, derneğin kuruluş amacını Tüzük’te; “Derneğin tek ve belirli amacı, ‘insan hak ve özgürlükleri’ konusunda çalışmalar yapmaktır.” şeklinde açıkladılar.

Dernek amacını gerçekleştirmek için insan hakları ile ilgili uygulamaları araştıracak, saptayacak, kişilere, kamuoyuna ve ilgili mercilere duyuracaktı; insan hakları konusunda bilimsel inceleme ve araştırmalar yapacak, yaptıracak ve bu alandaki gelişmeleri izleyecek ve kamuoyunu bilgilendirecekti; açık oturumlar konferanslar, seminerler, paneller, sempozyumlar, her türlü toplantı ve gösteriler yapacak, sergiler açacak, yayınlar yapacak, yarışmalar düzenleyecek, ödüller koyacak, hükümlü, tutuklu ve gözetim altında bulunanların, ırk, renk, cinsiyet, dil, din, siyasal görüş ve inanç ayrımı gözetmeksizin, yaşamlarının insan onuruna yaraşır koşullar içinde geçmesi doğrultusunda araştırmalar ve saptamalar yapacak ve bu konularda kamuoyunu aydınlatacaktı.

12 Eylül 1980 darbesinin yarattığı ağır tahribatın giderilmesi gerekiyordu. 12 Eylül ile başlayan süreç, gözaltında ve cezaevlerinde işkenceyi yoğunlaştırmıştı, ölümler yaşanmıştı, siyasal partiler, dernekler, sendikalar kapatılmış, yöneticileri cezaevlerine konulmuştu. Başta Anayasa olmak üzere tüm temel hak ve özgürlüklerle ilgili yasalar değiştirilmişti. Türkiye’nin Anayasal ve yasal çerçevesi 12 Eylül yönetimince çizilmişti ve anti demokratik bir çerçeve idi. Yaklaşık bir yıl süren, tutuklu ve hükümlü yakınlarının başlattığı tartışma süreci 17 Temmuz 1986 tarihinde noktalandı. Yazarlar, gazeteciler, doktorlar, avukatlar, mimar ve mühendisler ve tutuklu ve hükümlü yakınlarından oluşan 98 kişi İnsan Hakları Derneği’nin kuruluşuna imza attılar. Pek çok aydın Dernekler Yasası’nın getirdiği engel nedeniyle kurucu olamadı.

Hedefler: İnsan haklarının evrenselliğini ve bölünmezliğini; düşünce ve inanç özgürlüğünü savunmak, ayrımcılıklara karşı mücadele etmek, adil yargılanma ve savunma hakkını tesis etmek, her türlü insan hakkı ihlaliyle mücadele etmek, yaşanan hak ihlallerini ifşa etmek, ezilen bireyler ve hak ihlali mağdurlarına adalet arayışlarında yardımcı ve destek olmak, insan hakkı ihlallerin kayıt altına alınmasını ve belgelenmesini sağlamak.

Çalışma Alanları: insan hakları, kayıplar, toplu mezarlar, cezaevleri, kadına karşı şiddet, mülteciler, işkence, adil yargılama, devlet şiddeti

Çalışma Yöntemi: görsel ve yazılı yayınlar hazırlamak, suçduyurusunda bulunmak, dava takip etmek, belgeleme yapmak, kampanya, projeler ve seminer düzenlemek, hak ihlallerinin kamuoyuyla paylaşmak, hak ihlalleriyle ilgili rapor yazmak.

Projeler:
-İnsan Hakları Akademisi
-Toplu Mezar Haritası
-Roboski Platformu
-Yıllık İnsan Hakkı İhlalı Raporları
-Türkiye İnsan Hakları Hareketi Konferansı
-Kadınlara Karşı Şiddetin Ortadan Kaldırılması Projesi
-Türkiye’de İnsan Hakları Savunucularının Korunması Projesi